قوله : و يأخذ الثمن او عوضه مع فقده : فاعل در [ يأخذ ] ضميرى است كه به مشترى راجع بوده و ضميرهاى در [ عوضه ] و [ فقده ] به ثمن عائد مىباشند . متن : و لا يجوز الإخبار بما اشتراه من غلامه الحر ، أو ولده ، أو غيرهما حيلة ، لأنه خديعة و تدليس ، فلو فعل ذلك أثم و صح البيع ، لكن يتخير المشتري إذا علم بين رده ، و أخذه بالثمن ، كما لو ظهر كذبه في الإخبار . شرح فارسى : مرحوم مصنف مىفرماين : اگر شخصى به منظور بيشتر فروختن متاعش آن را ابتداء از روى حيله و بيع صورى به خادم يا فرزندش بفروشد و سپس از آنها به قيمت خيلى بيشترى بخرد جايز نيست در مقام اخبار برأس المال و زمان فروش متاع به شخص ديگرى از ثمن و قيمتى كه بخادم و فرزندش حيلة و خدعة داده اخبار نموده و بدين وسيله متاع را به قيمت گزافى بفروشد زيرا اين عمل خود خدعه و تدليس است كه عمل حرامى مىباشد . شارح ( ره ) مىفرماين : حال اگر كسى اين عمل را مرتكب شود معصيت نموده اما بيعش صحيح است ولى مشترى بعد از علم به واقعه و اطلاع از عمل وى مخيّر است بين ردّ معامله و پس دادن مبيع و اينكه آن را نگاهداشته و همان ثمن مورد معامله بپردازد . قوله : من غلامه الحر : قيد [ الحر ] به منظور خارج نمودن بنده است چه آنكه خريدن متاع از بنده بملاحظه مالك نبودنش باطلست .